Dzisiaj do księgarń trafi trzeci tom opowieści o hodży Nasreddinie pt. “Żarty niedoścignionego hodży Nasreddina” Idriesa Shaha z ilustracjami Bohdana Butenko. Książka zamyka cykl o legendarnym bohaterze, w ramach którego ukazały się “Wyczyny niezrównanego hodży Nasreddina” i “Fortele niewiarygodnego hodży Nasreddina”.
Hodża Nasreddin, duchowy brat Dyla Sowizdrzała i Don Kichota, arabskiego Dżuhy i naszego rodzimego Głupiego Jasia, urodził się w małej wiosce w środkowej Anatolii w 1208 roku. Podobno, bowiem widuje się go do dziś w
najlepszym zdrowiu w wielu zakątkach świata, od Bliskiego Wschodu poprzez Azję, aż do obu Ameryk, na Bałkanach i w Himalajach.
Kiedy pewnego razu zapytano hodżę Nasreddina dlaczego księżyc w pełni robi się coraz mniejszy i wreszcie znika, odpowiedział, że kroi się go na maleńkie kawałeczki, z których powstają gwiazdy. Ile gwiazd na niebie, tyle opowieści o sufickim mędrcu.
Trudno połapać się w rozlicznych „wcieleniach” Nasreddina, bo jest raz nauczycielem, raz uczniem, raz sędzią raz złodziejem, raz dłużnikiem, raz wierzycielem. Raz jest młody, raz stary, raz mądry raz głupi, raz przebiegły, to
znów naiwny jak dziecko… Jedno jest pewne – ma złote serce, a przypowieści o nim są nieśmiertelne, bo nigdy nie przestają rozśmieszać, zadziwiać i uczyć.
Wydawnictwo Diecezjalne z Sandomierza uruchomiło na wiosnę adresowany do najmłodszych „wybuchowy”, jak sami twierdzą, portal Nulek.pl. Sam Nulek to bohater książki stworzony przez pisarkę Ewę Skarżyńską i narysowany przez Surena Vardaniana, znanego w środowisku polskich wydawców ilustratora. W serwisie mali Internauci znajdą konkursy, zagadki, fragmenty książeczki (można je przeczytać lub wysłuchać) czy… przepisy kulinarne. Będą także mogły wysłać kartkę do znajomych lub zagrać w jedną z interaktywną gier. Na stronie nie zabrakło także księgarenki.
Nagrodę im. Kazimierza Moczarskiego za najlepszą książkę historyczną roku otrzymał Gunnar S. Paulsson za „Utajone miasto” (Znak we współpracy z Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN), książkę o Żydach ukrywających się poza gettem w Warszawie w latach 1940-45.
Nagrodę ufundowała Fundacja Agory. Laureat otrzymał czek na 10 tys. zł oraz statuetkę projektu Jacka Kowalskiego.
Gunnar S. Paulsson – pochodzący z Wielkiej Brytanii historyk, doktoryzował się na Uniwersytecie w Oksfordzie, współpracownik Imperial War Museum, wykładowca w Oxford Centre for Hebrew and Jewish Studies, stypendysta Center for Advanced Holocaust Studies przy US Holocaust Memorial Museum.
Opowieść o największej, awanturniczej wyprawie Polaków, porównywalnej z podbojami hiszpańskich konkwistadorów. Wyprawie po koronę carów Moskwy, zwanej Trzecim Rzymem.
Książka o zderzeniu dwóch światów wyrosłej na gruncie wolności szlacheckiej Rzeczypospolitej i ksenofobicznej Moskwy, odgrodzonej od Europy murem prawosławia. Opowieść o fenomenie husarii i wojska polskiego, zwyciężających na mroźnych stepach i lodowych pustkowiach Rosji, gdzie wieki później klęskę poniosły armie Napoleona i III Rzeszy.
Pierwszym tomem „Samozwańca rozpoczyna Jacek Komuda nowy, poświęcony stosunkom polsko-rosyjskim cykl „Orły na Kremlu.
Łysiaka szczerze przyznam nie znałem do czasu otrzymania tytułowej książki. Zachwyt i nieświęte oburzenie miesza się z przeczuciem, że takie tezy mogą mieć duże wzięcie wśród społeczeństwa zawiedzionych ludzi.
Jeśli świat jest domem wariatów, jak twierdzi autor, to “Mitologia…” Łysiaka zasługuje na miano elektrowstrząsu, a jeśli domem wampirów – na miano kołka osinowego.
Kołek osinowy i elektrowstrząsy idą już od pierwszej strony. Łysiak nie ma czegoś, co nazywamy świętością/idolem/osobą szanowaną. Na pierwszy ogień idzie Lech Wałęsa pseudonim Bolek. Agenturalna przeszłość prezydenta zajmuje dużą część opowieści, jednak nie to jest najważniejsze. Autor bardziej skupia się na uświadomieniu ludziom, że nie wszystko złoto, co się świeci. “Złote” myśli byłego prezydenta są praktycznie bez polotu, ładu, składu i logiki, a Lech robi wrażenie, jak się na niego patrzy (a nie słucha). Tu przyznaję rację autorowi.
Na byłym prezydencie świat się nie kończy i obrywa pozostała część Salonu. Bartoszewski, Edelman, Wajda – to tylko część nazwisk, które dokładnie zanalizowane przez autora dostały się do “Mitologii świata bez klamek”. Czy słusznie? Przykłady podane przez Łysiaka potwierdzają jego ostre tezy, jednak ogólna ocena należy do czytelnika. Czy ją przyjmie? Wybór należy do niego.
Szkoda, że media olewają takie książki, a ich promocja odbywa się pocztą pantoflową. Mimo ostrych słów, autor nie jawi się jako ultraprawicowiec, a skierowany na w miarę obiektywną ocenę publicysta. Cięty język (który na głowę bije przereklamowanego JKM) jest panaceum na podawaną medialną i już coraz mniej ciekawą sieczkę.
Mam nadzieję, że autor będzie kontynuował swoje pisarstwo, bo czytanie tylko o POszli w PiSdu zaczyna powoli nudzić.
Polecam
Mitologia świata bez klamek
Waldemar Łysiak
wydawnictwo Nobilis
2009
Akcja powieści jest niesamowicie wciągająca. W Richmond dochodzi do serii okrutnych zbrodni, których policja nie potrafi wyjaśnić. Sprawca posługuje się niewidzialną szablą, nie pozostawia po sobie żadnych śladów. Aby rozwikłać zagadkę, detektyw Decker będzie musiał poznać tajemnice magicznej religii z Czarnego Lądu.
Masterton daje w “Szarym Diable” to, co ma do zaoferowania najlepszego. Wartka akcja, która nie kończy się kulminacją w połowie książki, której reszta to samo dopowiedzenia. Doskonałe rozeznanie tematu magii i wierzeń czarnego lądu zasługuje na szczególną uwagę bo jest to motyw niewałkowany przez wszystkich. No i ten thrill przechodzący po plecach, gdy zło czai się na kolejnej karcie powieści – prawdziwy majstersztyk.
Oczywiście wśród ochów i achów są i rzeczy, które w Mastertonie i jego stylu przestają się podobać. Opisy seksualnych orgii były dobre, ale z czasem się już przejadły. Brak im finezji – każde bara bara u Mastertona ma taki sam wstęp, początek i zakończenie. Kobiety mogą czuć się obrażone, bo autor zawsze traktuje je jako narzędzie. Ale cóż, taki urok Grahama.
Niektóre motywy (jak zmarła kochanka detektywa) trącą myszką, gdy pojawiają się okryte kocem lub głowa eksploduje im podczas rozmowy. Na całe szczęście takich kwiatuszków nie ma zbyt wiele, więc można spokojnie i bez nerwów dotrzeć do niezłego finału.
Jak zwykle język oraz styl powieści są najmocniejszą stroną całego przedsięwzięcia. Brawa dla tłumacza oraz samego autora, który w oryginale robi jeszcze większe wrażenie.
Pomimo lat paru, które minęły od wydania tej książki w Polsce nadal dobra i niesamowicie wciągająca. Tak tworzy się pomnik opierający się sile czasu.
Polecam.
Szary diabeł
Graham Masterton
wydawnictwo Albatros
2004
